Tại cuộc họp báo ngày 15/10, cảnh sát trưởng Palatine William Nord cho biết các nhà điều tra vẫn đang tìm hiểu vì sao ngày 11/10 có ý nghĩa đặc biệt với một nam thanh niên 19 tuổi ở bang Illinois (Mỹ), người bị cáo buộc lên kế hoạch xả súng hàng loạt nhắm vào một ngôi đền Hindu. Nghi phạm bị bắt sau khi đồng nghiệp báo cảnh sát về những phát ngôn cực đoan của người này. Vụ việc làm dấy lên lo ngại về tình trạng thù ghét người Nam Á tại Mỹ và buộc ngôi đền phải tăng cường an ninh.
Kế hoạch tấn công đền Hindu ở Aurora
Theo cơ quan công tố, nghi phạm Alexandros Paporakis, 19 tuổi, bị cáo buộc nhắm vào đền Sri Venkateswara Swami (Balaji) ở thành phố Aurora, ngoại ô Chicago. Tại thời điểm đó, cộng đồng Hindu tại Mỹ đang trong lễ hội Navratri kéo dài 9 ngày.
Trước đó, Paporakis đã nói với một đồng nghiệp tại nhà hàng thức ăn nhanh Taco Bell rằng Chủ nhật 11/10 sẽ là một “ngày đặc biệt”, đồng thời có những phát ngôn đáng lo ngại về việc tấn công người Mỹ gốc Ấn Độ.
Theo cảnh sát, vào khoảng 12 giờ 25 phút ngày 11/10, chiếc SUV Acura RDX màu đỏ đăng ký tên nghi phạm đi vào bãi đỗ xe của ngôi đền và rời đi chưa đầy 15 phút sau đó. Khoảng 14 giờ cùng ngày, ông Nord cho biết Paporakis được nhìn thấy ngồi một mình trong xe gần nhà riêng ở Palatine, một vùng ngoại ô khác của Chicago.
Cơ quan công tố cho biết nghi phạm sau đó kể với đồng nghiệp rằng súng bị kẹt đạn nên cuộc tấn công không thể diễn ra như dự kiến và anh ta phải nhanh chóng rời đi, nhưng tuyên bố sẽ thử lại. Người này còn gửi cho đồng nghiệp một đoạn video quay khẩu súng kiểu AR và bức ảnh mình mặc áo giáp chiến thuật, cùng một tài liệu dài 8 trang. Tài liệu này dùng những từ ngữ miệt thị người không phải da trắng và phác thảo kế hoạch sát hại càng nhiều người càng tốt. Theo công tố, Paporakis tự mô tả là người theo chủ nghĩa thượng đẳng da trắng và phát xít mới, thường xuyên nghĩ đến các vụ giết người hàng loạt.
Sau khi nhận được những thông tin này, đồng nghiệp đã gọi báo cảnh sát. Cảnh sát thông báo bắt giữ Paporakis ngày 14/10 và khám xét nhà riêng của anh ta, thu giữ một khẩu súng kiểu AR không có số seri, nhiều hộp tiếp đạn đã nạp đạn cùng hàng trăm viên đạn, một bình chứa khí có ghi dòng chữ miệt thị người gốc Nam Á, áo giáp chiến thuật và một miếng phù hiệu mang biểu tượng Đức Quốc Xã.
Nghi phạm bị cáo buộc đe dọa khủng bố và tàng trữ súng trái phép. Tại phiên điều trần ngày 14/10, thẩm phán ra lệnh tiếp tục giam giữ trong thời gian chờ xét xử; phiên tiếp theo dự kiến diễn ra ngày 30/10. Văn phòng Bào chữa công hạt Cook, đơn vị đại diện pháp lý cho Paporakis, lưu ý vụ việc mới ở giai đoạn đầu và các cáo buộc có thể thay đổi khi điều tra tiếp diễn.
Đền tăng cường an ninh, nghị sĩ kêu gọi điều tra tội ác thù ghét nhắm vào người Nam Á
Sau khi vụ việc được công bố, Ban lãnh đạo đền đã tăng cường các biện pháp bảo vệ, trong đó có bố trí thêm nhân viên an ninh có vũ trang.
Hạ nghị sĩ Raja Krishnamoorthi, đại diện bang Illinois, cho biết ông cùng gia đình có mặt tại đền hôm 11/10 mà không hề biết về nguy cơ này. Ông nhận định việc khẩu súng bị trục trặc đã ngăn chặn một vụ thảm sát có thể xảy ra. Ông kêu gọi FBI điều tra vụ việc theo hướng tội ác thù ghét, đồng thời đề nghị chính quyền Tổng thống Donald Trump giải ngân các khoản hỗ trợ an ninh liên bang cho các tổ chức phi lợi nhuận, giúp các cơ sở tôn giáo bảo vệ tín đồ tốt hơn.
Vụ việc diễn ra trong bối cảnh các tổ chức theo dõi tội ác thù ghét cảnh báo nguy cơ ngày càng lớn đối với cộng đồng Nam Á. Theo Stop AAPI Hate, trung tâm tiếp nhận thông tin về các vụ thù ghét nhằm vào người Mỹ gốc Á và dân các đảo Thái Bình Dương, những lời lẽ miệt thị và đe dọa trực tuyến nhắm vào người Nam Á đã tăng đáng kể trong những năm gần đây.
Đồng sáng lập tổ chức này, bà Manjusha Kulkarni, cho rằng âm mưu ở Illinois cho thấy những nguy cơ mà người Hindu, người gốc Ấn Độ và các nhóm Nam Á khác phải đối mặt. Theo bà, một phần tâm lý thù ghét có liên quan đến các phát ngôn của chính quyền ông Trump về người nhập cư Ấn Độ sử dụng thị thực lao động. Bà cũng dẫn vụ một chính trị gia Đảng Cộng hòa ở Texas hồi tháng trước đăng video sinh viên Nam Á cổ vũ tại một trận bóng bầu dục của Đại học Texas và gọi họ là “người nước ngoài”. Bà cho rằng việc khơi dậy lo ngại và định kiến với người nhập cư, các nhóm thiểu số vì mục đích chính trị có thể góp phần thúc đẩy hành vi thù ghét và bạo lực.
Bà nhấn mạnh việc âm mưu bị ngăn chặn và không ai bị thương không có nghĩa là những lo ngại về an toàn của cộng đồng đã được giải quyết. Vụ việc xảy ra trong thời gian cộng đồng Hindu tại Mỹ tổ chức lễ hội Navratri, một trong những lễ hội tôn giáo quan trọng của Ấn Độ giáo (Hindu giáo), kéo dài 9 ngày. Theo bà Kulkarni, đây lẽ ra phải là dịp để cộng đồng cùng nhau ăn mừng và tăng cường đoàn kết, thay vì phải đối mặt với nỗi sợ hãi và sự thù hận.
