Thượng viện Brazil ngày 14/10 thông qua sửa đổi Hiến pháp nhằm giảm thời gian làm việc tối đa từ 44 xuống 40 giờ mỗi tuần, không giảm lương và bảo đảm hai ngày nghỉ cho người lao động. Chính phủ Brazil ước tính hơn 37 triệu người có thể được hưởng lợi từ chính sách này, được thông qua trong bối cảnh Tổng thống Luiz Inácio Lula da Silva đang vận động tranh cử trước vòng hai cuộc bầu cử tổng thống ngày 25/10.
Đề xuất được Thượng viện thông qua trong hai vòng bỏ phiếu với cùng kết quả 75 phiếu thuận và 1 phiếu chống, trong tổng số 81 thượng nghị sĩ. Người duy nhất bỏ phiếu phản đối là cựu Phó Tổng thống Hamilton Mourao, từng phục vụ dưới thời Tổng thống Jair Bolsonaro. Tổng thống Lula dự kiến ký ban hành quy định mới vào tuần tới.
Theo nội dung sửa đổi Hiến pháp, các doanh nghiệp có 14 tháng để điều chỉnh lịch làm việc theo giới hạn 40 giờ mỗi tuần, đồng thời bảo đảm hai ngày nghỉ mà không cắt giảm tiền lương. Thời hạn chuyển đổi là một trong những vấn đề gây tranh cãi lớn trong quá trình đàm phán, khi nhiều lãnh đạo doanh nghiệp và nghị sĩ muốn thực hiện việc giảm giờ làm từng bước trong vòng 10 năm. Tuy nhiên, quy định mới không áp dụng đối với lao động trong khu vực kinh tế phi chính thức, như người làm việc tự do và tài xế giao hàng.
Ngay sau cuộc bỏ phiếu, Tổng thống Lula hoan nghênh quyết định của Thượng viện và gọi đây là thành tựu lịch sử đối với hàng triệu người lao động. "Điều này có nghĩa là có thêm thời gian để sống, nghỉ ngơi, ở bên gia đình, chứng kiến con cái trưởng thành, chăm sóc bản thân và tận hưởng cuộc sống. Những người làm việc chăm chỉ để xây dựng Brazil cũng xứng đáng có thời gian dành cho cuộc sống của mình" - Tổng thống Lula nhấn mạnh.
Quyết định được đưa ra trong bối cảnh cuộc đua giữa Tổng thống Lula và đối thủ Flávio Bolsonaro trước vòng hai cuộc bầu cử ngày 25/10 đang diễn ra sít sao. Tại vòng đầu tiên, ông Bolsonaro giành nhiều hơn ông Lula khoảng 2,2 triệu phiếu. Các cuộc thăm dò gần đây cho thấy đề xuất giảm giờ làm nhận được sự ủng hộ rộng rãi của người dân, dù nhiều chủ doanh nghiệp phản đối do lo ngại chi phí gia tăng.
Đáng chú ý, ông Flávio Bolsonaro, người phản đối đề xuất cho đến đầu tuần này, đã bỏ phiếu ủng hộ từ xa trong khi vận động tranh cử tại miền Nam Brazil. Theo các nhà phân tích và chính trị gia, những đồng minh của ông tại Thượng viện đã ngừng cản trở đề xuất nhằm tránh gây bất lợi cho ứng cử viên này trước chính sách được đông đảo cử tri ủng hộ.
Trước đó, ông Bolsonaro từng ủng hộ cơ chế trả lương theo giờ linh hoạt hơn, đề xuất để người lao động và người sử dụng lao động tự thương lượng, đồng thời nhiều lần cho rằng việc giảm giờ làm mang động cơ bầu cử. Theo báo O Globo, chỉ vài giờ sau khi thay đổi lập trường vào ngày 13/10, ông Bolsonaro nói với các chủ doanh nghiệp rằng Quốc hội khóa mới, bắt đầu hoạt động vào tháng 2 tới, có thể xem xét lại quy định nếu đảng của ông cùng các đồng minh giành được đa số quá bán.
Việc giảm giờ làm việc được xem là biện pháp nổi bật nhất trong hàng loạt chính sách mà chính phủ Tổng thống Lula thúc đẩy nhằm củng cố sự ủng hộ trước vòng hai cuộc bầu cử. Những ngày gần đây, chính phủ đã triển khai các biện pháp giảm thuế nhiên liệu, gia hạn trợ cấp, cam kết xóa nợ với chính phủ liên bang cho hơn 3,6 triệu doanh nghiệp nhỏ, tăng hỗ trợ cho sinh viên đại học.
Chính phủ Brazil đã xúc tiến đề xuất giảm giờ làm từ năm ngoái. Theo bà Carla Beni, chuyên gia kinh tế tại Quỹ Getulio Vargas, một tổ chức nghiên cứu và đào tạo đại học của Brazil, bất kỳ thay đổi nào được thực hiện trong năm bầu cử cũng có thể bị coi là một biện pháp phục vụ mục tiêu tranh cử.
Việc Brazil thúc đẩy giảm giờ làm diễn ra trong bối cảnh nhiều quốc gia Mỹ Latinh đang triển khai những cải cách tương tự. Chile đã thông qua Luật 40 giờ làm việc từ năm 2023, với thời gian làm việc giảm xuống 40 giờ mỗi tuần từ năm 2025 mà không giảm lương. Colombia cũng ban hành quy định giảm tuần làm việc xuống 42 giờ.
Tại Mexico, tháng 2/2026, các nghị sĩ thông qua đề xuất của Tổng thống Claudia Sheinbaum về lộ trình giảm tuần làm việc từ 48 xuống 40 giờ vào năm 2030. Trong khi đó, Argentina dưới thời Tổng thống Javier Milei đang đi ngược xu hướng này, khi nước này có thể kéo dài tuần làm việc hiện ở mức 48 giờ.
