Mùa hè nắng nóng khắc nghiệt khiến các con sông cạn kiệt và làm hàng chục nghìn người tử vong trên khắp Liên minh châu Âu, từ Bồ Đào Nha đến Hungary. Theo Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen, diễn biến này cho thấy EU cần phát triển những công cụ mới để ứng phó với tình trạng khí hậu ngày càng khắc nghiệt.
Phát biểu trong bài diễn văn thường niên về tình hình Liên minh châu Âu tại Strasbourg hôm 16/9, bà von der Leyen cho biết đã đề xuất một Kế hoạch ứng phó nắng nóng châu Âu, đồng thời hướng tới xây dựng một đội máy bay chữa cháy chung của châu Âu trong tương lai.
Hiện EU đang vận hành một đội máy bay chữa cháy quy mô nhỏ, đồng thời điều phối mạng lưới máy bay, xe chở nước và tình nguyện viên di chuyển giữa 27 quốc gia thành viên khi các đám cháy bùng phát.
“Mùa hè này là mùa hè của sự thật. Hầu như không nơi nào trên lục địa chúng ta tránh được ảnh hưởng”, bà von der Leyen nói.
Bà cho biết những con sông lớn như Danube, Rhine và Garonne đang cạn kiệt nghiêm trọng. Các đợt nắng nóng cũng khiến số ca tử vong tăng thêm hơn 35.000, trong khi các viện dưỡng lão và bệnh viện bị quá nhiệt ở mức nguy hiểm.
Tình trạng nắng nóng cực đoan, xảy ra đặc biệt dữ dội và sớm tại châu Âu trong năm nay, dường như đã khiến số người tử vong tăng mạnh hơn dự kiến. Con số hơn 35.000 mà bà von der Leyen đưa ra chưa rõ dựa trên nguồn nào, nhưng cao gấp ba lần các ước tính về số ca tử vong vượt mức thông thường do các nhóm theo dõi số liệu công bố hồi tháng 7.
Nắng nóng và hạn hán cũng gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng khác. Các vụ cháy rừng tại Pháp và Tây Ban Nha khiến hàng trăm nghìn người phải rời bỏ nhà cửa, đồng thời buộc các lò phản ứng hạt nhân ở Hungary và Pháp phải ngừng hoạt động.
Hỏa hoạn cũng làm số đạn dược có từ hàng thế kỷ trước bốc cháy tại khu vực biên giới Bỉ - Đức. Trong khi đó, mực nước sông xuống thấp đã làm lộ ra những con tàu từng bị chìm và thất lạc dưới lòng sông, trong đó có một tàu kéo tại Serbia.
Theo một nghiên cứu của World Weather Attribution, các đợt nắng nóng đi kèm độ ẩm ở mức kỷ lục trong mùa hè này sẽ không thể xảy ra nếu không có biến đổi khí hậu.
“Khoa học đã chỉ rõ: châu Âu đang nóng lên với tốc độ gấp đôi mức trung bình toàn cầu. Những tháng mùa hè vừa qua là nóng nhất từng được ghi nhận, nhưng có lẽ lại là những tháng mát nhất so với những năm sắp tới. Tất cả những điều này mới chỉ là phần xem trước”, bà von der Leyen nói.
Ghi nhận đối với những người đã chiến đấu với các đám cháy trong mùa hè này, bà von der Leyen cho biết đã yêu cầu lực lượng ứng phó khẩn cấp và các chỉ huy chữa cháy cấp cao “nghĩ lớn hơn và học hỏi nhanh hơn” để xây dựng “những năng lực mới”, giúp EU ứng phó với tình trạng khí hậu ngày càng bất ổn.
