Với lợi thế về di sản thiên nhiên, văn hóa cùng hệ thống du lịch biển đảo phong phú, Quảng Ninh có nhiều dư địa trong việc ứng dụng công nghệ để làm giàu trải nghiệm, đưa giá trị di sản đến gần hơn với du khách.
Một cảnh ứng dụng AI trong MV ca nhạc “Chạm vào miền di sản” của Đoàn phường Tuần Châu. Ảnh: Đơn vị cung cấp
Những điểm đến như vịnh Hạ Long, cầu Bãi Cháy, Bảo tàng - Thư viện thành phố, cùng những bãi biển, hang động và ẩm thực mang đậm dấu ấn địa phương đã được đoàn viên, thanh niên Đoàn phường Tuần Châu tái hiện sinh động bằng công nghệ AI trong MV ca nhạc “Chạm vào miền di sản”. Sau khi được đăng tải, MV thu hút hơn 10.000 lượt xem. Bằng sự kết hợp giữa âm nhạc, hình ảnh và công nghệ, MV mở ra một cách tiếp cận mới trong quảng bá du lịch, đưa cảnh sắc thiên nhiên, các công trình văn hóa và nét đặc sắc trong đời sống ẩm thực đến gần hơn với công chúng, nhất là giới trẻ.
Theo chị Vũ Ngọc Hân (Đội Thanh niên xung kích số phường Tuần Châu), nhóm thực hiện muốn tìm một cách kể mới, gần với thói quen tiếp nhận thông tin của giới trẻ để giới thiệu vịnh Hạ Long và hình ảnh Quảng Ninh xanh, văn minh, thân thiện. Từ những hình ảnh được tái hiện bằng AI, vẻ đẹp của vùng đất di sản được kể lại bằng ngôn ngữ hiện đại, giàu tính trực quan, góp phần lan tỏa tình yêu quê hương, khơi gợi niềm tự hào và truyền cảm hứng khám phá Quảng Ninh.
Cùng với việc quảng bá điểm đến, AI và các công nghệ thông minh cũng đang mở ra hướng nâng cao chất lượng dịch vụ du lịch. Từ đầu năm 2025, khách sạn Wyndham Garden Sonasea Vân Đồn đã đưa robot vào một số hoạt động như đón tiếp, vận chuyển hành lý, giao đồ ăn, tạo thêm tiện ích và điểm nhấn trong trải nghiệm lưu trú.
Trong khi đó, chatbot tích hợp AI trên các nền tảng chăm sóc khách hàng có thể hỗ trợ giải đáp thắc mắc 24/7, cung cấp thông tin về phòng nghỉ, dịch vụ, thực đơn, giá cả, đồng thời gợi ý lịch trình và điểm tham quan phù hợp. Những ứng dụng này giúp việc tương tác giữa cơ sở kinh doanh và du khách linh hoạt, thuận tiện hơn.
Robot AI được một cơ sở kinh doanh dịch vụ tại phường Hạ Long sử dụng để phục vụ khách hàng.
Nhận diện tiềm năng của công nghệ, Quảng Ninh đã từng bước thúc đẩy nâng cao năng lực ứng dụng AI trong lĩnh vực du lịch. Thành phố đã tổ chức các lớp tập huấn ứng dụng AI cho hơn 1.100 lượt cán bộ, người lao động và đại diện doanh nghiệp du lịch. Qua đó, người làm du lịch có thêm kiến thức, kỹ năng tiếp cận công cụ mới, từng bước vận dụng vào quảng bá, truyền thông và phục vụ khách hàng.
Song song với đó, Quảng Ninh cũng đang định hướng đưa AI và Internet vạn vật (IoT) vào quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa. Khi được kết nối với dữ liệu số hóa, các hệ thống thông minh có thể hỗ trợ theo dõi tình trạng di tích, nhận diện những biến đổi cần lưu ý, quản lý thông tin và cung cấp thêm căn cứ cho cơ quan chuyên môn trong quá trình bảo tồn.
Nền tảng để những ứng dụng này phát huy hiệu quả là hệ thống dữ liệu văn hóa đồng bộ, được chuẩn hóa và có khả năng kết nối, chia sẻ. Theo định hướng của thành phố, di sản văn hóa vật thể, phi vật thể, bảo tàng và di sản tư liệu của các dân tộc sẽ được số hóa; đồng thời phát triển các hình thức tham quan trực tuyến, vé điện tử và hướng dẫn tự động đa ngôn ngữ.
Mục tiêu đến năm 2030, 100% loại hình di sản văn hóa đã được số hóa phải được chuẩn hóa dữ liệu theo khung chuẩn quốc gia và chia sẻ theo quy định; ít nhất 80% di sản văn hóa phi vật thể của vùng đồng bào DTTS được số hóa, lưu trữ trong cơ sở dữ liệu chuyên ngành. Đồng thời, hoàn thành việc xây dựng Bảo tàng số, cơ sở dữ liệu và không gian trải nghiệm, trưng bày số của Bảo tàng thành phố.
Trên nền dữ liệu được chuẩn hóa, AI và công nghệ tương tác có thể hỗ trợ giới thiệu hiện vật, tái hiện không gian văn hóa, giúp khách tham quan tiếp cận thông tin theo nhu cầu và khám phá di sản bằng nhiều hình thức mới.
