Theo Cơ quan Biến đổi Khí hậu Copernicus thuộc Liên minh châu Âu (EU), Trái đất vừa trải qua tháng 8 nóng nhất từng được ghi nhận, trong bối cảnh biến đổi khí hậu do con người gây ra kết hợp với hiện tượng El Nino mạnh đang khiến nhiệt độ toàn cầu tiếp tục tăng cao.
Nhiệt độ trung bình toàn cầu trong tháng 8 đạt 16,96 độ C, cao hơn 0,01 độ C so với mức kỷ lục được ghi nhận vào tháng 7/2023. Tuy nhiên, do mức chênh lệch này nằm trong biên độ bất định của phép đo, các nhà khoa học xem tháng 8/2026 và tháng 7/2023 là đồng kỷ lục về nhiệt độ toàn cầu.
Bà Samantha Burgess, chuyên gia chiến lược về khí hậu của Copernicus, cho biết tháng 8 cũng góp phần khiến Bắc bán cầu trải qua mùa hè nóng nhất từng được ghi nhận. Theo dữ liệu của Copernicus, mùa hè năm nay cũng đồng kỷ lục với năm 2024 về mức nhiệt cao nhất. Đáng chú ý, nhiệt độ toàn cầu trong tháng 8 cao hơn khoảng 1,65 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp, vượt xa ngưỡng 1,5 độ C được đề cập trong Thỏa thuận Paris về khí hậu năm 2015.
Theo Copernicus, 8 tháng nóng nhất từng được ghi nhận đều xuất hiện từ tháng 7/2023 đến nay.
“Việc các kỷ lục nhiệt độ liên tục bị phá vỡ, trong đó tháng 8, vốn thường mát hơn tháng 7, lại ghi nhận mức nhiệt cao hơn, là dấu hiệu cho thấy tác động của biến đổi khí hậu đang gia tăng”- nhà khoa học khí hậu Zeke Hausfather thuộc tổ chức Berkeley Earth nhận định.
Nhiệt độ đại dương cũng ở mức đáng báo động. Nhiệt độ trung bình trên các đại dương trong tháng 8 ngang bằng kỷ lục ghi nhận vào tháng 3/2024, trong khi ngày 22/8 trở thành ngày nóng nhất từng được ghi nhận trên các vùng biển toàn cầu.
Tại Mỹ, Cơ quan Khí quyển và Đại dương Quốc gia (NOAA) cho biết lần đầu tiên mùa hè tại 48 bang liền kề nóng hơn mùa hè năm 1936, thời điểm đỉnh cao của thảm họa Dust Bowl. Nhiệt độ trung bình từ tháng 6 đến tháng 8 năm nay đạt 23,54 độ C, cao hơn gần 0,4 độ C so với kỷ lục cách đây 90 năm.
Các nhà khoa học cho rằng El Nino là một yếu tố khiến nhiệt độ tăng, nhưng nguyên nhân chính vẫn là lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính phát sinh từ việc con người đốt than, dầu và khí tự nhiên.
“El Nino đang làm nhiệt độ tăng thêm, nhưng nguyên nhân chính vẫn là việc đốt nhiên liệu hóa thạch. Biến đổi khí hậu khiến mỗi đợt El Nino trở nên nóng hơn”- bà Friederike Otto, nhà khoa học khí hậu tại Imperial College London, nhận định.
“El Nino thường chỉ làm nhiệt độ toàn cầu tăng thêm khoảng 0,1-0,2 độ C, trong khi phần lớn mức nhiệt gia tăng hiện nay bắt nguồn từ việc đốt nhiên liệu hóa thạch”.- bà Burgess, chuyên gia chiến lược về khí hậu của Copernicus, nói.
Hiện tượng El Nino lần này được dự báo sẽ phá kỷ lục về cường độ trong những tháng tới. Nhà khoa học khí hậu Katharine Hayhoe thuộc Đại học Texas Tech cho biết khi nhiệt độ tiếp tục tăng, các đợt nắng nóng, bão, lũ lụt và cháy rừng sẽ xảy ra thường xuyên hơn và nguy hiểm hơn.
Nhà khoa học Hausfather cảnh báo năm 2026 nhiều khả năng sẽ nóng hơn năm 2024, trở thành năm nóng nhất từng được ghi nhận. Ông cũng cho rằng gần như chắc chắn năm 2027 sẽ tiếp tục phá kỷ lục, với nhiệt độ có thể cao hơn tới 1,8 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp do El Nino đặc biệt mạnh.