Không chỉ dành nguồn lực lớn đầu tư cơ sở vật chất, hiện đại hóa trường lớp, những năm gần đây, Quảng Ninh còn liên tục ban hành nhiều cơ chế, chính sách đặc thù nhằm chăm lo toàn diện cho người học và đội ngũ nhà giáo. Hệ thống chính sách được xây dựng đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm đã tạo nên dấu ấn riêng của Quảng Ninh trong hành trình xây dựng nền giáo dục phát triển toàn diện, công bằng và hiện đại.
Quán triệt tinh thần Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, Chương trình hành động số 03-CTr/TU của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Quảng Ninh xác định đầu tư cho giáo dục chính là đầu tư cho phát triển bền vững. Trên cơ sở đó, tỉnh chủ động ban hành nhiều nghị quyết chuyên đề, tạo hành lang pháp lý để triển khai các chính sách vượt trội, phù hợp với điều kiện thực tiễn và khả năng cân đối ngân sách địa phương; nổi bật là 10 chính sách giáo dục đặc thù.
Điểm đáng chú ý là các chính sách của Quảng Ninh không chỉ hướng đến hỗ trợ trước mắt mà được thiết kế theo chuỗi xuyên suốt, từ chăm sóc dinh dưỡng, giảm chi phí học tập, nâng cao điều kiện học tập cho học sinh đến phát triển giáo dục chất lượng cao và xây dựng đội ngũ nhà giáo. Đây cũng là cách tỉnh từng bước hiện thực hóa mục tiêu phát triển con người toàn diện, chuẩn bị nguồn nhân lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới.
Một trong những nghị quyết có phạm vi tác động rộng nhất là Nghị quyết số 93/2025/NQ-HĐND của HĐND tỉnh quy định một số chính sách hỗ trợ trong các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên giai đoạn 2025-2031. Đây được xem là "trụ cột" trong hệ thống chính sách giáo dục đặc thù của Quảng Ninh khi bao phủ hầu hết các nội dung thiết yếu đối với người học.
Theo nghị quyết này, từ năm học 2026-2027, Quảng Ninh thực hiện cấp miễn phí sách giáo khoa cho toàn bộ học sinh phổ thông và học viên giáo dục thường xuyên theo hình thức trang bị tại trường để học sinh mượn sử dụng. Chính sách áp dụng cho trên 290.000 học sinh, học viên với tổng kinh phí khoảng 147 tỷ đồng. Việc đi trước lộ trình mà Nghị quyết số 71-NQ/TW đặt ra không chỉ giảm đáng kể chi phí cho các gia đình mà còn bảo đảm mọi học sinh đều có điều kiện tiếp cận tri thức như nhau ngay từ đầu năm học.
Cũng trong Nghị quyết số 93/2025/NQ-HĐND, tỉnh tiếp tục hoàn thiện chính sách hỗ trợ ăn trưa cho trẻ mầm non và học sinh tiểu học tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, hải đảo và các nhóm yếu thế. Hàng chục nghìn trẻ em được hỗ trợ tiền ăn cùng kinh phí tổ chức bữa ăn tại trường; đồng thời các cơ sở giáo dục cũng được hỗ trợ kinh phí phục vụ nấu ăn, điện, nước và nhân viên cấp dưỡng. Tổng kinh phí dành cho nhóm chính sách này lên tới hơn 188 tỷ đồng mỗi năm học. Chính sách không chỉ góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc, nuôi dưỡng trẻ mà còn tạo điều kiện duy trì học 2 buổi/ngày, từng bước thu hẹp khoảng cách về điều kiện học tập giữa các vùng miền.
Đối với học sinh vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, hải đảo, nghị quyết tiếp tục quy định nhiều chính sách hỗ trợ ăn, ở tập trung hoặc đưa đón học sinh đến trường hằng ngày. Khoảng 8.100 học sinh và giáo viên được hưởng lợi từ chính sách này với tổng kinh phí khoảng 92 tỷ đồng mỗi năm học. Đây là giải pháp thiết thực nhằm giảm nguy cơ học sinh bỏ học vì khoảng cách địa lý, đồng thời giúp các trường ở vùng khó khăn duy trì sĩ số và nâng cao chất lượng giáo dục.
Song hành với Nghị quyết số 93 là Nghị quyết số 86/2025/NQ-HĐND về chính sách hỗ trợ sữa uống tại trường cho trẻ em mầm non và học sinh tiểu học giai đoạn 2025-2030. Đây là chính sách có quy mô bao phủ gần như toàn bộ học sinh ở bậc học đầu đời, thể hiện rõ quan điểm đầu tư cho giáo dục bắt đầu từ chăm sóc dinh dưỡng và phát triển thể chất.
Theo đó, năm 2026 có gần 197.300 trẻ em và học sinh được hỗ trợ sữa uống miễn phí với tổng kinh phí trên 290 tỷ đồng. Việc đầu tư cho dinh dưỡng học đường không chỉ góp phần nâng cao sức khỏe, tầm vóc trẻ em mà còn tạo nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng giáo dục và chất lượng nguồn nhân lực trong tương lai.
Bên cạnh chăm lo cho người học, Quảng Ninh cũng dành nhiều chính sách để phát triển đội ngũ nhà giáo. Theo Nghị quyết số 06/2022/NQ-HĐND, tỉnh hỗ trợ 100% kinh phí đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp cho đội ngũ quản lý, giáo viên, nhân viên y tế tại các cơ sở giáo dục mầm non dân lập, tư thục. Chính sách góp phần ổn định đội ngũ giáo viên, thúc đẩy xã hội hóa giáo dục và tạo sự bình đẳng giữa khu vực công lập với ngoài công lập.
Không chỉ quan tâm giáo dục đại trà, Quảng Ninh còn dành nguồn lực lớn cho giáo dục mũi nhọn. Nghị quyết số 19/2026/NQ-HĐND được ban hành với nhiều cơ chế đặc thù nhằm phát hiện, bồi dưỡng nhân tài và nâng cao chất lượng Trường THPT Chuyên Hạ Long.
Theo đó, học sinh đạt giải tại các kỳ thi học sinh giỏi từ cấp tỉnh đến quốc tế đều được thưởng với mức cao hơn trước; riêng học sinh đạt giải cao nhất tại kỳ thi quốc tế được thưởng tối đa 700 triệu đồng, còn học sinh dân tộc thiểu số ở vùng khó khăn được hưởng mức thưởng tới 1,05 tỷ đồng. Bên cạnh đó là hàng loạt chính sách hỗ trợ học bổng, tiền ăn, chỗ ở, kinh phí bồi dưỡng đội tuyển học sinh giỏi và chế độ đối với giáo viên tham gia đào tạo học sinh năng khiếu. Những chính sách này tạo động lực mạnh mẽ để phát hiện, bồi dưỡng nguồn nhân lực chất lượng cao ngay từ bậc phổ thông.
Cùng với việc hoàn thiện cơ chế chính sách, Quảng Ninh tiếp tục nghiên cứu nhiều mô hình đầu tư mới cho giáo dục. Trong năm học 2026-2027, tỉnh dự kiến thí điểm đưa đón học sinh bằng xe buýt điện tại một số địa phương; lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà và trang bị điều hòa tại các trường học đủ điều kiện. Đây là những bước đi thể hiện quyết tâm xây dựng môi trường giáo dục xanh, hiện đại, an toàn, gắn với mục tiêu chuyển đổi số và tăng trưởng xanh của tỉnh.
Riêng với 10 chính sách giáo dục đặc thù, tiêu biểu hiện nay của tỉnh đã hỗ trợ trên 539.000 lượt người học và nhà giáo, với tổng kinh phí gần 800 tỷ đồng mỗi năm học.
Với những chính sách đặc thù được ban hành kịp thời, đồng bộ và giàu tính nhân văn, Quảng Ninh không chỉ giảm bớt gánh nặng cho người học mà còn tạo dựng nền tảng vững chắc để phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Đó cũng chính là nguồn lực quan trọng để tỉnh hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, xây dựng Quảng Ninh trở thành địa phương kiểu mẫu, giàu mạnh, văn minh trong những năm tới.
