Trên nền tảng hạ tầng công nghiệp và hệ sinh thái doanh nghiệp công nghệ đang hình thành, Quảng Ninh đang mở hướng tham gia chuỗi giá trị bán dẫn, điện tử Việt Nam. Trọng tâm trước mắt là hoàn thiện hạ tầng, chính sách, nhân lực và không gian đổi mới sáng tạo, tạo điều kiện thu hút các dự án công nghệ cao.
Dây chuyền sản xuất tự động hóa cao của Jinko Solar tại Quảng Ninh. Ảnh: Thu Giang
Với hạ tầng ngày càng đồng bộ, môi trường đầu tư được cải thiện, Quảng Ninh đã thu hút được nhiều tập đoàn công nghệ lớn đến đầu tư, như Foxconn, Jinko Solar, Lite-On Technology, Autoliv, Yaskawa Electric Corporation, Mutek Technology Company Limited Vietnam... Đây là nền tảng để thành phố tiếp tục mở rộng không gian thu hút các dự án công nghệ cao.
Theo kế hoạch triển khai Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050, Quảng Ninh xác định phát triển công nghiệp bán dẫn gắn với thế mạnh công nghiệp chế biến, chế tạo tại các khu công nghiệp, khu kinh tế; lấy khu công nghệ số tập trung tại phường Tuần Châu làm hạt nhân thu hút đầu tư, nghiên cứu và đào tạo nhân lực.
Trong năm 2026, thành phố tập trung hoàn thiện cơ chế hỗ trợ các dự án khởi nghiệp sáng tạo, sản xuất sản phẩm công nghệ số và sản phẩm phụ trợ cho công nghiệp bán dẫn; đồng thời chuẩn bị các điều kiện về đất đai, điện, nước, nhân lực, nhà ở, phòng thí nghiệm và đẩy mạnh cải cách TTHC. Thành phố cũng rà soát, cập nhật cơ sở dữ liệu doanh nghiệp, lao động trong các lĩnh vực liên quan, làm cơ sở xây dựng kế hoạch phát triển nhân lực và thu hút đầu tư.
Cùng với đó là đẩy nhanh các thủ tục đầu tư khu công nghệ số tập trung tại phường Tuần Châu, hướng tới hình thành trung tâm nghiên cứu, phát triển và đào tạo nhân lực thiết kế chip bán dẫn; đồng thời nghiên cứu lựa chọn ít nhất một khu công nghiệp ưu tiên thu hút các dự án bán dẫn, trí tuệ nhân tạo.
Giai đoạn 2027-2030, Quảng Ninh đặt mục tiêu thu hút ít nhất một dự án trong lĩnh vực bán dẫn, hoặc sản xuất sản phẩm phụ trợ trực tiếp cho công nghiệp bán dẫn; hỗ trợ 3-5 dự án, doanh nghiệp đủ điều kiện tiếp cận chính sách và hình thành ít nhất một mô hình vườn ươm, hoặc không gian hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực công nghiệp công nghệ số, bán dẫn. Các hoạt động xúc tiến đầu tư, hội nghị, hội thảo trong và ngoài nước sẽ được đẩy mạnh để mở rộng mạng lưới đối tác, cũng như thu hút dòng vốn công nghệ cao.
Đối với nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ phát triển công nghiệp bán dẫn, toàn thành phố có khoảng 685.000 lao động, số sinh viên theo học các ngành gần với lĩnh vực bán dẫn chỉ khoảng 1.000 người. Trong số 6.000 lao động tại các khu công nghiệp trong lĩnh vực điện tử, bán dẫn, chỉ 17% có trình độ cao đẳng, đại học trở lên. Dự báo đến năm 2030, thành phố sẽ cần bổ sung khoảng 315 kỹ sư thiết kế, 750 kỹ thuật viên cao đẳng vận hành sản xuất và hơn 12.000 nhân lực kỹ thuật cho khâu đóng gói, kiểm thử, 1.000 chuyên gia AI và khoa học dữ liệu…
Xác định nguồn nhân lực là một trong những điều kiện then chốt, thành phố sẽ xây dựng và triển khai chương trình phối hợp giữa Trường Đại học Hạ Long, Trường Cao đẳng Việt - Hàn, các cơ sở giáo dục có ngành nghề phù hợp và các doanh nghiệp để đào tạo lại, bồi dưỡng nhân lực cho các lĩnh vực bán dẫn, điện tử, tự động hóa, cơ điện tử, công nghệ thông tin và công nghệ số. Trong năm 2026, thành phố phấn đấu hoàn thành khảo sát, xây dựng cơ sở dữ liệu nhu cầu nhân lực của doanh nghiệp; xây dựng ít nhất một chương trình phối hợp đào tạo giữa cơ sở giáo dục và doanh nghiệp.
Về lâu dài, chương trình đào tạo sẽ từng bước tích hợp các nội dung, kỹ năng liên quan đến sản xuất điện tử, đóng gói, kiểm thử, vận hành, bảo dưỡng, sửa chữa thiết bị và dây chuyền phục vụ công nghiệp bán dẫn. Thành phố cũng nghiên cứu chính sách thu hút chuyên gia, nhà khoa học về công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo; đồng thời đẩy mạnh giáo dục STEM, nghiên cứu khoa học, kỹ thuật, đổi mới sáng tạo và hướng nghiệp trong các cơ sở giáo dục phổ thông.
Với cách tiếp cận đồng bộ từ chính sách, hạ tầng, thu hút đầu tư, đến đào tạo nhân lực và đổi mới sáng tạo, Quảng Ninh đang tạo bước chuẩn bị cần thiết để từng bước hình thành năng lực tham gia vào lĩnh vực công nghiệp bán dẫn, đồng thời mở thêm hướng phát triển cho công nghiệp công nghệ cao trong giai đoạn tới.
