Sau 1 tháng triển khai thí điểm mô hình "Chốt kiểm soát liên ngành phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và tội phạm biên giới", xã Bình Liêu (thành phố Quảng Ninh) đã ghi nhận những kết quả bước đầu tích cực. Mô hình không chỉ góp phần phòng ngừa buôn lậu, phát hiện vi phạm ngay từ cơ sở, mà còn nhận được sự đồng thuận của nhân dân.
Xã biên giới Bình Liêu có địa hình phức tạp nên luôn tiềm ẩn nhiều nguy cơ cao gia tăng hoạt động buôn lậu, vận chuyển hàng hóa trái phép từ biên giới vào nội địa. Đặc biệt, những năm gần đây, được sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, giao thông trên địa bàn phát triển mang lại cơ hội giao thương, nhưng cũng kéo theo nguy cơ bị các đối tượng buôn lậu lợi dụng, dùng nhiều thủ đoạn tinh vi, thậm chí cắt cử người cảnh giới để né tránh lực lượng chức năng.
Trước tình hình đó, thực hiện chủ trương của thành phố, Ban Chỉ đạo 389 xã Bình Liêu đã quyết định triển khai thí điểm chốt kiểm soát liên ngành. Thiếu tá Nguyễn Ngọc Hải, Trưởng Công an xã Bình Liêu, cho biết, tuyến biên giới 3 xã Bình Liêu, Lục Hồn, Hoành Mô dài nhưng lực lượng mỏng. Do đó, việc lập chốt tại các nút giao thông quan trọng là biện pháp công khai, tạo thành lớp bảo vệ thứ hai khép kín cùng lực lượng biên phòng ở tuyến đầu biên giới và lực lượng kiểm soát trên quốc lộ để phòng ngừa, phát hiện hàng lậu, hàng cấm cùng các hành vi vi phạm khác.
Từ ngày 25/8/2026, hai chốt của xã hoạt động 24/24 giờ tại Điểm trường Mầm non Bản Làng, thôn Bản Ngày và Nhà văn hóa thôn Nà Ếch. Lực lượng liên ngành gồm Công an, Quân sự, Biên phòng, Quản lý thị trường và lực lượng an ninh cơ sở. Xã đồng thời phối hợp với Công an TP Quảng Ninh thực hiện một điểm kiểm soát tại ngã tư Nà Cắp. Các vị trí này giúp tăng cường kiểm soát tuyến đường liên xã, khu vực giáp ranh, phòng ngừa việc vận chuyển hàng lậu, hàng cấm, hàng hóa không rõ nguồn gốc.
Chỉ trong 1 tháng, các chốt đã tiến hành kiểm tra 589 lượt phương tiện (gồm 572 ô tô và 17 mô tô). Qua đó, lực lượng chức năng đã phát hiện, bàn giao 2 vụ với 3 người nước ngoài (2 người Trung Quốc, 1 người Campuchia) có hành vi xuất nhập cảnh trái phép. Cơ quan chức năng cũng đã khởi tố 2 vụ án, 3 bị can về tội “Tổ chức cho người khác xuất cảnh trái phép”, góp phần ngăn chặn tội phạm ngay từ cửa ngõ biên giới.
Việc phối hợp được thực hiện theo từng vụ việc. Khi phát hiện dấu hiệu xuất nhập cảnh trái phép, Công an xã thông tin để bộ đội biên phòng phối hợp xử lý; với vụ việc liên quan đến hàng hóa, lực lượng quản lý thị trường cùng tham gia giải quyết.
Song song với công tác kiểm soát trực tiếp tại các chốt, lực lượng liên ngành cũng đẩy mạnh tuyên truyền, vận động quần chúng nhân dân không tham gia, không tiếp tay cho hoạt động buôn lậu; tích cực tố giác tội phạm, góp phần cùng các lực lượng chức năng giữ vững an ninh trật tự và bảo vệ bình yên địa bàn biên giới.
Kiểm soát gắt gao nhưng nguyên tắc xuyên suốt của các chốt là không cản trở giao thương hợp pháp. Thiếu tá Nguyễn Minh Tuyền, cán bộ trực chốt Nà Ếch, chia sẻ: “Lực lượng quan sát bằng mắt thường, chỉ dừng xe khi có dấu hiệu khả nghi. Việc kiểm soát tiến hành chặt chẽ để ngăn chặn tội phạm, nhưng luôn linh hoạt, giải quyết nhanh gọn cho bà con lưu thông hàng hóa, không gây phiền hà hay ách tắc”.
Chính cách làm thấu tình đạt lý này đã tạo ra sự răn đe với tội phạm nhưng lại mang đến sự an tâm, đồng thuận cho nhân dân. Anh Sẻng Văn Quậy (người dân thôn Bò Đáng, xã Bình Liêu) chia sẻ: “Thường xuyên đi qua chốt kiểm soát này, tôi không thấy gặp khó khăn hay cản trở gì”. Còn anh La Văn Thiết, thôn Nà Ếch, xã Bình Liêu, đánh giá: “Từ khi có chốt kiểm soát đóng trên địa bàn, người dân chúng tôi rất yên tâm về tình hình an ninh trật tự”.
Thành công bước đầu của mô hình sau 1 tháng thí điểm là tiền đề quan trọng. Theo Thiếu tá Nguyễn Ngọc Hải, Trưởng Công an xã Bình Liêu, thời gian tới đơn vị sẽ tiếp tục tham mưu cho Ban Chỉ đạo 389 xã duy trì chốt, kết hợp tuần tra lưu động, rà soát kho bãi, cửa hàng và những địa điểm có nguy cơ phát sinh vi phạm trên địa bàn, nhất là những tháng cuối năm. Nguồn tin từ người dân sẽ giúp lực lượng chức năng kịp thời nắm tình hình, phát hiện hoạt động vận chuyển hàng lậu trên cả những tuyến đường ngoài phạm vi chốt.
