Những ngày hè này ở vùng giáp biên Hoành Mô, mặt trời như lên sớm hơn, trời trong hơn, không gian cũng trở nên ngắt xanh và dài rộng bát ngát. Hương hoa hồi chiêm thoang thoảng trên những con đường uốn lượn vào các thôn, bản. Một vùng núi rừng Hoành Mô thơ mộng và cuốn hút chính là lý do để nơi đây ngày càng trở thành điểm nhấn du lịch vùng cao của Quảng Ninh.
Dư âm từ hoạt động công bố Cây Di sản Việt Nam mà xã Hoành Mô mới tổ chức vào cuối tháng 5 vừa qua còn để lại nhiều cảm xúc tích cực, cũng như niềm tin và sự kỳ vọng về chiến lược phát triển du lịch rừng của địa phương. Theo ông Hoàng Kiên Trung, Phó Chủ tịch UBND xã Hoành Mô, rừng đang là thế mạnh kinh tế của Hoành Mô, bao gồm kinh tế du lịch, trong đó những Cây Di sản mới được công bố sẽ là điểm nhấn, là một nguồn mạch kể câu chuyện về đất và người Hoành Mô đến du khách... Chị Lô Thị Hoài (thôn Đồng Cậm, xã Hoành Mô) chia sẻ: Hoành Mô trước đây xa xôi, hầu như chỉ có người dân các thôn bản với nhau, giờ đây xã đã bắt đầu đón khách du lịch, nhịp sống rộn ràng, hội nhập, mở ra cơ hội phát triển kinh tế du lịch để người dân bản địa có thêm việc làm, thêm nguồn thu nhập.
Trước đó, xã Hoành Mô đã được Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam công nhận 26 Cây Di sản, bao gồm 16 cây hồi, 5 cây đa và 5 cây chè. Đây đều là những cây cổ thụ, nằm trong những dải rừng trên địa bàn, trải qua thời gian sinh trưởng dài, gắn với hoạt động gìn giữ, bảo vệ đa dạng sinh học trong cộng đồng dân cư, trở thành biểu tượng văn hóa, tâm linh, gắn bó mật thiết với đời sống tinh thần của người dân, mang giá trị lớn về lịch sử và sinh thái của địa phương. Trên cơ sở này, xã Hoành Mô đã lần đầu tiên tổ chức hội thảo với chủ đề “Phát huy tiềm năng Cây Di sản Việt Nam; phát triển kinh tế xanh, bền vững” nhằm lắng nghe những nhận định, đánh giá của giới khoa học, làm cơ sở để bảo tồn và phát huy Cây Di sản theo hướng kinh tế và văn hoá.
Hoành Mô cũng tổ chức lễ khánh thành văn bia Cây Di sản Việt Nam (đặt tại thôn Khu Chợ) và triển khai các hoạt động tham quan thực tế Cây Di sản để hình thành một sản phẩm khám phá rừng. Theo PGS.TS Trần Ngọc Hải, Phó Chủ tịch Hội đồng Cây Di sản Việt Nam (Hội Bảo vệ Thiên nhiên và Môi trường Việt Nam), với vốn rừng phong phú, Hoành Mô đang có nhiều cây quý, có giá trị về vật chất và tinh thần, đủ tiêu chuẩn được công nhận là cây di sản. Đây cũng là tài sản của Hoành Mô để khai thác giá trị kinh tế một cách bền vững và nhân văn trong đời sống hiện đại ngày nay.
Phó Chủ tịch UBND xã Hoành Mô, La Ngọc Dương cho biết: Xã đang có hơn 5.000ha rừng hồi, hiện là địa phương có diện tích rừng hồi tập trung lớn nhất tỉnh. Trong chiến lược phát triển của xã, cây hồi sẽ gắn với loại lâm sản giá trị cao theo hướng xuất khẩu, gắn với hình thành hệ sinh thái chế biến và thương mại hoa hồi, gắn với những loại hình du lịch cộng đồng, trải nghiệm mà rừng hồi, hoa hồi, món ăn, bài thuốc chế biến từ hồi và các hoạt động khác liên quan đến hồi sẽ là chất liệu chủ đạo.
Thúc đẩy mục tiêu này, hiện nay xã Hoành Mô tích cực triển khai các mô hình điểm, đồng thời vận động, khuyến khích người chăm sóc rừng hồi, cắt tỉa, cải tạo, trẻ hoá cây hồi, quy hoạch thành đường lối trong rừng để vận chuyển hồi, tạo thành những chốn nghỉ dành cho người dân khi thu hoạch hồi, chuyển mô hình canh tác cây hồi từ phụ thuộc vào tự nhiên, thành canh tác hồi hữu cơ… Qua đó tạo nên những cánh rừng hồi Hoành Mô vừa sạch, đẹp, vừa rộn ràng tinh thần lao động gắn với đời sống tập quán văn hoá của người dân bản địa.
Phát huy đa giá trị từ rừng hồi, xã Hoành Mô còn đang phát triển những vùng dược liệu dưới tán hồi. Phó Chủ tịch UBND xã Hoành Mô, La Ngọc Dương khẳng định: Với hơn 50ha trồng cây ích chi nhân mà Hoành Mô đang có, cùng với những mô hình trồng cát sâm, ba kích, đẳng sâm, khôi nhung, sa nhân tím… dưới tán rừng hồi sẽ góp phần làm cho những cánh rừng hồi của Hoành Mô đẹp hơn, khác biệt và hấp dẫn hơn, thu hút du khách đến với vùng núi rừng nơi đây.
