Tiếp tục chương trình làm việc, ngày 22/3, hội nghị khoa học “Tham vấn chuyên gia về định hướng phát triển đô thị di sản Yên Tử” đã diễn ra sôi nổi với phần tham luận và trao đổi của các chuyên gia, nhà khoa học trong và ngoài nước trên nhiều lĩnh vực.
Tại hội nghị, các đại biểu, chuyên gia tập trung thảo luận các chuyên đề: Nhận diện giá trị lịch sử - văn hóa - không gian Yên Tử, về “Bạch Đằng - Dòng sông di sản Đại Việt” và hành lang di sản liên vùng; Tư tưởng khai sáng, các trụ cột tư tưởng “Cư trần lạc đạo - Phật tại tâm - Tam hòa” và cơ hội phát triển của Phúc địa Yên Tử; nghiên cứu mô hình bảo tồn bền vững, phát triển đô thị di sản Yên Tử gắn với kinh tế di sản đa ngành; nghiên cứu ý tưởng “Thung lũng Khai sáng Yên Tử” và đô thị “Cư trần lạc đạo”; luận giải tư tưởng khai sáng của Phật hoàng Trần Nhân Tông với cơ hội kết nối toàn cầu. Định hướng chiến lược phát triển giá trị thương hiệu và hệ sản phẩm; tầm nhìn, quan điểm, mục tiêu và ý tưởng quy hoạch toàn diện đô thị di sản Yên Tử.
Theo đó, không gian phát triển được nghiên cứu, đề xuất theo hướng tích hợp, lấy trải nghiệm di sản - tri thức - sáng tạo làm trung tâm. Đến với Yên Tử, du khách và nhà nghiên cứu không chỉ đến với miền phúc địa linh thiêng, thịnh vượng, mà còn có thể tiếp cận một cách trực quan và có hệ thống về quy trình hình thành một kiệt tác nghệ thuật; hiểu được cấu trúc, nguyên lý và tầm vóc của những kỳ quan công nghệ hiện đại; đồng thời nhận diện rõ các mô hình, con đường đi đến thành công của cá nhân, địa phương và quốc gia trong lịch sử và đương thời.
Không gian phát triển được tổ chức theo cấu trúc liên hoàn, hình thành lưu đồ kết nối các sáng kiến lớn, gồm: Vịnh Kỳ quan, Vịnh Sáng tạo, Thung lũng Khai sáng, Vịnh Công nghệ và Vịnh Đổi mới sáng tạo bởi Hành lang Di sản Đông A (Vân Đồn - Vịnh Bái Tử Long - Cửa Ông - Vịnh Hạ Long - Vịnh Cửa Lục - Bạch Đằng - Yên Tử - Đông Triều). Hành lang này không chỉ là trục không gian tự nhiên, mà còn là trục không gian lịch sử, văn minh, văn hiến thời cổ đại, triều Trần, hôm nay và mai sau.
Trong hành lang này, các hoạt động tái hiện lịch sử như Diễu hành chiến thuyền, thương thuyền thời Trần trên tuyến Hành lang Di sản Đông A (từ Vân Đồn đến Đông Triều) sẽ được tổ chức như một “bảo tàng sống”, góp phần kết nối các không gian di sản, thức tỉnh ký ức trác tuyệt một thời huy hoàng, những khoảng khắc hào hùng của dân tộc, đồng thời tạo ra trải nghiệm đặc sắc, khác biệt cho du khách đến với Quảng Ninh.
Qua các tham luận và trao đổi, hội nghị đã bước đầu thống nhất nhận thức về Phúc địa Yên Tử như một không gian di sản sống, nơi hội tụ các giá trị lịch sử, văn hóa, tâm linh và sinh thái; đồng thời làm rõ định hướng phát triển mô hình đô thị di sản thế hệ mới, lấy Di sản làm trung tâm, văn hóa làm nền tảng, tri thức và sáng tạo làm động lực, bảo đảm hài hòa giữa bảo tồn và phát triển bền vững.
Nhiều ý kiến đã nhấn mạnh yêu cầu, định hướng phát triển kinh tế di sản theo hướng đa ngành, gắn với công nghiệp văn hóa, du lịch chất lượng cao và đổi mới sáng tạo; đồng thời nhấn mạnh yêu cầu tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và hợp tác quốc tế nhằm nâng cao hiệu quả bảo tồn, khai thác và phát huy giá trị di sản một cách bền vững.
Các chuyên gia, nhà khoa học cũng đã tập trung tham vấn nhằm định hình cấu trúc không gian phát triển theo hướng tích hợp, lấy trải nghiệm di sản - tri thức - sáng tạo làm trung tâm, gắn với Hành lang Di sản Đông A như một trục kết nối lịch sử - văn hóa - sáng tạo xuyên suốt. Đây sẽ là nền tảng để hình thành một “bảo tàng sống” quy mô lớn, nơi di sản không chỉ được bảo tồn, mà còn được tái hiện, lan tỏa và tiếp tục sáng tạo trong đời sống đương đại.
Các ý kiến tham luận của các chuyên gia, nhà khoa học trong và ngoài nước đã cung cấp nhiều luận cứ khoa học xác đáng, quan trọng, góp phần hoàn thiện định hướng phát triển Yên Tử trở thành đô thị “Của Di sản - Do Di sản - Vì Di sản - Cùng Di sản - Bằng Di sản - Là Di sản” và hơn thế nữa với tầm nhìn dài hạn là “Cho di sản”.
Phát biểu bế mạc hội thảo, đồng chí Bùi Hoàng Giang, Bí thư Đảng ủy phường Yên Tử, trân trọng tiếp thu các ý kiến của các chuyên gia, nhà khoa học; đồng thời khẳng định hội nghị hôm nay là bước khởi đầu quan trọng, tạo nền tảng khoa học và thực tiễn để tiếp tục hoàn thiện định hướng quy hoạch, phát triển Yên Tử trong thời gian tới; hướng tới mục tiêu trở thành một mô hình đô thị di sản tiêu biểu của Việt Nam, khu vực và quốc tế, xứng tầm là Phúc địa ngàn năm, từng bước đóng góp vào lộ trình đề nghị UNESCO công nhận Phật hoàng Trần Nhân Tông là Danh nhân văn hóa thế giới vào năm 2058 nhân dịp kỷ niệm 800 năm ngày sinh và 750 năm ngày mất của Ngài. Đồng thời đóng góp quan trọng vào phát triển nhanh, bền vững của tỉnh Quảng Ninh và khu vực trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình phát triển giàu mạnh, thịnh vượng của dân tộc.
