Thông qua hoạt động thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp, ngành Kiểm sát Quảng Ninh đã kịp thời phát hiện, kiến nghị khắc phục nhiều vi phạm, thiếu sót trong các lĩnh vực. Các kiến nghị được chú trọng về tính chính xác, sát thực tiễn, hướng đến khắc phục vi phạm, nâng cao trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức liên quan và phòng ngừa vi phạm tái diễn.
Từ ngày 14 đến 22/1/2026, trên địa bàn thành phố xảy ra vụ việc 4 thanh thiếu niên, trong đó có 3 học sinh THPT, nhiều lần mua bán trái phép chất ma túy loại tinh dầu CBD. Qua thực hành quyền công tố, kiểm sát việc khởi tố, điều tra, Viện KSND khu vực 3 nhận thấy nhận thức pháp luật của các thanh thiếu niên còn hạn chế, tâm lý dễ bị kích động, lôi kéo là nguyên nhân dẫn đến hành vi vi phạm.
Đặc biệt, số ma túy được mua đã tiếp tục bán lại nhiều lần, tiềm ẩn nguy cơ lôi kéo thêm học sinh tham gia. Trên cơ sở đó, ngày 12/3/2026, đơn vị ban hành kiến nghị phòng ngừa tội phạm và vi phạm pháp luật, đề nghị cơ sở giáo dục liên quan tăng cường phối hợp tuyên truyền, giáo dục pháp luật, nhất là về phòng chống ma túy; chỉ đạo giáo viên chủ nhiệm phối hợp với gia đình thường xuyên nắm bắt biểu hiện, tâm lý học sinh để kịp thời phòng ngừa, ngăn chặn vi phạm.
Qua giải quyết các vụ việc dân sự công ích về môi trường, Viện KSND khu vực 3 phát hiện khu xử lý rác thải sinh hoạt tại phường Mông Dương có tình trạng đổ rác vượt diện tích quy hoạch, chưa được xử lý triệt để theo đúng quy trình, gây ô nhiễm, ảnh hưởng đến đời sống người dân. Đơn vị đã ban hành quyết định yêu cầu doanh nghiệp chấm dứt hành vi vi phạm, áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả. Để tăng cường phòng ngừa vi phạm, ngày 28/5/2026, Viện KSND khu vực 3 tiếp tục ban hành kiến nghị gửi UBND phường Mông Dương, đề nghị tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động xử lý rác thải; thiết lập cơ chế tiếp nhận, xử lý phản ánh của người dân; chủ động phối hợp với Viện Kiểm sát để kịp thời áp dụng các biện pháp pháp lý đối với hành vi xâm hại lợi ích công cộng về môi trường.
Theo ông Đinh Quốc Hùng, Viện trưởng Viện KSND khu vực 3, đơn vị chú trọng phát hiện vi phạm, xác định rõ nguyên nhân, điều kiện phát sinh qua từng vụ án, vụ việc để ban hành kiến nghị đúng trọng tâm, phù hợp với trách nhiệm của cơ quan, tổ chức liên quan. Cùng với đó, tăng cường theo dõi, đôn đốc việc thực hiện kiến nghị, góp phần khắc phục kịp thời các vi phạm, thiếu sót và phòng ngừa tái diễn.
Thực tiễn tại Viện KSND khu vực 3 cho thấy, hoạt động kiến nghị được thực hiện từ các vụ án, vụ việc cụ thể, nhằm khắc phục vi phạm và phòng ngừa tái diễn. Đây cũng là nhiệm vụ được Viện KSND hai cấp Quảng Ninh chú trọng trong quá trình thực hiện chức năng, nhiệm vụ.
Trong 9 tháng năm 2026, Viện KSND hai cấp đã kiểm sát việc giải quyết hơn 900 nguồn tin về tội phạm; kiểm sát điều tra 1.586 vụ án với 3.575 bị can. Qua công tác kiểm sát, các đơn vị ban hành 8 kháng nghị, 193 kiến nghị, trong đó có 62 kiến nghị phòng ngừa tội phạm và vi phạm pháp luật. Hoạt động kiến nghị được thực hiện trên nhiều lĩnh vực, từ giải quyết nguồn tin về tội phạm, điều tra, truy tố, xét xử đến thi hành án, giải quyết các vụ việc dân sự, hành chính và khiếu nại, tố cáo trong hoạt động tư pháp. Nội dung tập trung yêu cầu khắc phục vi phạm, thiếu sót được phát hiện, đồng thời kiến nghị các biện pháp phòng ngừa phù hợp với trách nhiệm của cơ quan, tổ chức liên quan.
Trong thực hiện thí điểm theo Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội, hoạt động kiến nghị tiếp tục được chú trọng nhằm bảo vệ lợi ích công và quyền dân sự của các chủ thể thuộc nhóm dễ bị tổn thương. Sau 9 tháng triển khai, Viện KSND hai cấp đã ban hành 75 kiến nghị phòng ngừa vi phạm gửi các cơ quan, tổ chức liên quan. Qua giải quyết các vụ việc, nhiều trường hợp đã tự giác chấm dứt hành vi vi phạm, khắc phục hậu quả sau khi được Viện Kiểm sát yêu cầu thực hiện trách nhiệm theo quy định. Kết quả này cho thấy vai trò của các biện pháp pháp lý trong việc thúc đẩy khắc phục vi phạm, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các chủ thể liên quan.
Tuy nhiên, hiệu quả công tác kiến nghị còn phụ thuộc vào trách nhiệm tiếp thu, thực hiện của cơ quan, tổ chức được kiến nghị. Bởi vậy, cùng với việc bảo đảm tính chính xác, có căn cứ và khả thi của từng kiến nghị, công tác theo dõi, đôn đốc, kiểm tra kết quả thực hiện cần được tăng cường. Đây là cơ sở để kịp thời chấn chỉnh các tồn tại, hạn chế vi phạm kéo dài, tái diễn.
Trong điều kiện tổ chức bộ máy các cơ quan tư pháp được sắp xếp, kiện toàn, việc nâng cao chất lượng kiến nghị tiếp tục đặt ra yêu cầu đối với ngành Kiểm sát. Trọng tâm là nâng cao trách nhiệm, năng lực của kiểm sát viên trong phát hiện vi phạm; tăng cường phối hợp, trao đổi thông tin với các cơ quan hữu quan, bảo đảm kiến nghị đúng trọng tâm, sát thực tiễn và được thực hiện hiệu quả.
